Pazartesi , 14 Ağustos 2017

Sünnet nedir kısaca

Sünnet nedir kaça ayrılır yani sünnet çeşitleri kaç tanedir? İşte sünnet anlamı, çeşitleri, sünnet hükmü ve sünnet örnekleri hakkında bilgi.

Sünnetin kelime manası “yol” demektir. Sünnet sözcük anlamı ise adet, giriş demektir. İslâm fıkhına göre ise Peygamber Efendımiz’in (aleyhissalatu vesselam) farz ve vaciplerden hariç olarak yaptığı ve yapılmasını istediği fiil ve davranışlardır.

Sünnet, farz ve vacipten başka Peygamberimiz (sav)’in söz, fiil ve davranışlarıdır. Diğer bir deyişle Sünnet; Hz. Peygamber’in devamlı olarak yaptığı ve bir mazeret olmaksızın terketmediği şeydir ki öğle namazının sünneti, ezan gibi ibadet kabilinden olanlara “Sünnet-i Hüdâ”, Efendimiz’in (sallalahu aleyhi ve sellem) yemeği sağ el ile yemek gibi mübarek âdetlerinden olanlara da “Sünnet-i Zevâid” denir. Sünnet ikiye ayrılır: Sünnet-i müekkede, sünnet-i gayr-i müekkede.

Sünnet-i Müekkede: Resûlullah Efendimiz’in umumiyetle yapmaya devam edip pek az terk etmiş oldukları’ sünnettir. Lügat manası, kuvvetli sünnet demektir. Sabah, öğle ve akşam namazlarının sünnetleri gibi. Ezan, ikâmet, cemaate devam gibi İslâm şeâirlerinden sayılan sünnetler de sünnet-i müekkededir. Bunlara sünnet-i Hüdâ da denir.

Sünnet-i Gayr-i Müekkede: Peygamber Efendimiz’in ibâdet maksadıyla bazen işleyip bazen de terk ettikleri sünnettir, ikindi namazının sünneti ile yatsı namazının ilk sünneti gibi. Resûlullah’ın yiyip içme, giyinip kuşanma, oturup kalkma gibi günlük normal davranıştan ve âdâb-ı muaşerete taallûk eden işleri de sünnet-i gayr-i müekkedeye dahildir. Bunlara sünnet-i zevâid adı da verilmiştir.  Sünnetin de farz gibi ayrı ve kifâye kısımları vardır. Mesela Ramazan’ın son on gününde i’tikâfa girmek, terâvîhi cemaatle tolmak, terâvîhi hatimle kılmak sünnet-i kifâyedir. Farz namazları cemaatle kılmak ise sünnet-i ayn’dır.

Sünnetin Hükmü
Sünnet-i müekkedenin yapılmasında büyük sevaplar vardır. Kasden veya tembellikle terk edilmesinde Cehennem azâbı yoksa da şefâatten mahrumiyet gibi büyük bir kayıp ve ziyan söz konusudur. Böyle kimseler Resûlullah tarafından kınanıp levmedilmeye de müstehak olurlar. Bu sünnetlerin değiştirilmesi veya inkârı ise bid’attır, dalâlettir.

Sünnet-i gayr-i müekkedenin yapılması da pek güzel ve sevaplıdır. Yemek, içmek, giyinmek, v.s. gibi günlük fıtrî hareketler ve muameleler, sünnete ittiba’ yoluyla, ibadet hükmüne geçer. İşlenmesi âdet olan fiiller, böylece hayat kazanır, şefâate vesile hâline gelir, insan ruhuna feyizler bahşeder çünkü sünnetin en küçük bir edebine riâyet dahi, Allah Resûlünü hâtıra getirir, kalbe nûr ve huzur verir. Bu ikinci kısım sünnetlerin terkinde, hiçbil günah olmadığı gibi kınama ve azar (levm ve itab) da yoktur, fakat yukarıda saydığımız büyük sevabları kaybetme ve sünneti nurundan ve hakikî edebden istifade edememe durumu vardır.

Sünnet örnekleri
– Gece abdestli yatağa girmek (Şayet ölüm gelirse şehit hükmünde olmak için).
– Tuvalete girerken sol ayakla girmek, çıkarken sağ ayakla çıkmak.
– Konuştuğu kimseye bedeniyle dönerek konuşmak.
– Kapıyı çalarken kapının ya sağında ya da solunda beklemek, karşısında durup da içeriyi izlememek (kapı ilk açıldığında ev sahibinden izinsiz içeriye bakmak haramdır).
– Ezan-i Muhammedi okunurken onu müezzinden sonra tekrar etmek.
– Orucu su veya hurma ile açmak.
– Yolda giderken ayağa takılabilecek veya ona benzer şeyleri kenara çekmek.
– Topluluk içinde yanındaki kişiyle fısıldaşmamak.
– Az gülmek, gülünce kahkaha ile değil, tebessüm ederek gülmek. mütebessim olmak.
– Selamla birlikte samimiyetle, tebessüm ederek musafahada bulunmak.
– Yemeğe sofradakiler ile beraber başlamak.
– Suyu üç yudumda oturarak, kıbleye dönerek içmek. Başında “besmele” çekmek, sonunda “elhamdülillah” demek.
– Pazarlık yapmak.

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Required fields are marked *

*